Boekbespreking
door
Trees van Herpen
De
Wandelaar
Uitgeverij
Augustus,ISBN 9789045700151 (219 blz.)
‘Goede
wijn behoeft geen krans’, een passender
metafoor bij een boek dat zich afspeelt in Parijs kon ik niet
bedenken.
Met die
alleszeggende zegswijze had ik gedacht ook de nieuwste roman van Van
Dis te
kunnen samenvatten.
Dat pakte anders uit. Zelfs nu, na alle 219 pagina’s, ben
ik er nog niet uit: is De Wandelaar een modieus,
trendgevoelig
en
opportunistisch pamflet of is het toch een meesterwerk ? Of misschien
allebei ?
Zoals
in zijn eerdere boeken schrijft Van
Dis mooi en zorgvuldig in soepele zinnen, sierlijke en puntige
formuleringen en
rake typeringen.
Zijn ensceneringen ruik je, zijn figuren zie je en hun
angsten, vreugdes en verdriet voel je al lezend. Zoals ook in alle
eerdere
romans zijn
er autobiografische elementen aanwijsbaar. Hoofd-persoon is ene
Mulder, een in Parijs wonende Nederlander. Van Dis kwam als
Adriaan Mulder ter
wereld, hij gebruikt als schrijver zijn moeders achternaam, en woont al
enige
tijd in Parijs.
Deze
Mulder is wat wereldvreemd. Hij woont alleen en
teruggetrokken zonder veel besef van de multiculturele
samenleving
om hem heen.
Totdat er op een nacht een kraakpand voor illegalen in zijn wijk
afbrandt met
doden, gewonden en publieke
verontwaardiging als gevolg. Uit het brandende pand
springt een hond, bijna recht in zijn armen. Sindsdien worden
Mulder
en de hond
onafscheidelijk.
De
hond is de eigelijke wandelaar, hij leidt Mulder
naar die andere wereld van illegaliteit, agressie, zwervers, de donkere
kant
van Parijs. Mulder wordt geconfron-teerd met onrecht, verkommering,
rellen en
de onmacht van de autoriteiten om daar iets
aan te veranderen. Ondanks zichzelf
en zijn cynisme voelt hij zich geroepen om ‘iets’
te doen, een gebaar te maken,
te helpen.
Maar wat hij ook onderneemt, alles mislukt. Dat falen wordt iets te
nadrukkelijk veralgemeniseerd tot het falen van de maatschappij in zijn
geheel.
De
actualiteit en politieke relevantie kruipen langs
alle kieren het verhaal in. Het is zeker van belang dat ook schrijvers
zich
mengen in
het debat. Het gaat pas wringen wanneer feiten en fictie gemengd
worden met persoonlijk succes als doel. Aan die val ontsnapt
Van Dis dankzij de
milde zelfspot.